PRP روش شناختهشدهتری است و مطالعات بیشتری درباره تأثیر آن بر ریزش موی الگویی وجود دارد. PRGF نیز روشی مبتنی بر فاکتورهای رشد خون خود فرد است که به دلیل آمادهسازی کنترلشدهتر و گلبول سفید کمتر در برخی پروتکلها، میتواند برای بعضی افراد گزینه مناسبی باشد.
اما هیچکدام برای همه افراد برنده قطعی نیستند.
اگر فولیکولها هنوز زنده باشند، علت ریزش مو درست تشخیص داده شود و درمان با پروتکل استاندارد انجام شود، هر دو روش ممکن است به کاهش ریزش و بهبود کیفیت موهای موجود کمک کنند. در مقابل، اگر علت اصلی درمان نشود یا فولیکولها کاملاً از بین رفته باشند، تغییر نام روش از PRP به PRGF نتیجه معجزهآسایی ایجاد نمیکند.
برای انتخاب بین PRP و PRGF، بهترین کار این است که ابتدا پوست سر و علت ریزش موی شما توسط پزشک بررسی شود. پس از آن میتوان بر اساس شرایط واقعی فولیکولها، حساسیت پوست سر، سابقه پزشکی و برنامه درمانی، مناسبترین گزینه را انتخاب کرد.
در مرکز زیبایی آرشیدا، امکان بررسی شرایط ریزش مو و دریافت مشاوره برای درمانهای تقویتی و بازساختی مو وجود دارد. قبل از شروع هر درمان، بهتر است درباره نتیجه واقعبینانه، تعداد جلسات و احتمال نیاز به درمان ترکیبی با پزشک صحبت کنید.
وقتی برای درمان ریزش مو تحقیق میکنید، احتمالاً خیلی زود با اسمهایی مثل PRP، PRGF، مزوتراپی، هیرفیلر و درمانهای تقویتی دیگر روبهرو میشوید. در میان این روشها، PRP و PRGF بیشتر از بقیه شبیه هم به نظر میرسند؛ چون در هر دو روش از خون خود فرد استفاده میشود.
اما یک سؤال مهم وجود دارد: PRGF بهتر است یا PRP؟
پاسخ این سؤال به اندازهای که در تبلیغات بعضی کلینیکها ساده نشان داده میشود، قطعی نیست. PRGF و PRP هر دو میتوانند برای بعضی از انواع ریزش مو مفید باشند، اما تفاوت در روش آمادهسازی، ترکیب ماده تزریقی، وضعیت پوست سر، علت ریزش مو و حتی تجربه پزشک میتواند روی نتیجه نهایی اثر بگذارد.
در این مقاله قرار نیست یکی از این دو روش را معجزهآسا معرفی کنیم. میخواهیم خیلی ساده و صادقانه ببینیم PRP و PRGF چه تفاوتی دارند، هرکدام برای چه کسی مناسبتر هستند و قبل از انتخاب باید چه نکاتی را بدانید.
PRGF بهتر است یا PRP؟
اگر بخواهیم خیلی خلاصه جواب بدهیم، نمیتوان گفت PRGF برای همه افراد از PRP بهتر است یا برعکس.
PRP سابقه استفاده طولانیتر و مطالعات بیشتری در درمان ریزش موی الگویی دارد. مرورهای علمی مختلف نشان دادهاند که PRP میتواند در بعضی از افراد باعث افزایش تراکم مو، کاهش ریزش و ضخیمتر شدن تارهای موجود شود؛ هرچند نتیجه درمان به پروتکل آمادهسازی و شرایط فرد بستگی دارد.
PRGF نیز نوعی فرآورده اتولوگ مبتنی بر پلاسمای خون است که با هدف جداسازی و فعالسازی کنترلشده فاکتورهای رشد آماده میشود. مطالعات اولیه درباره PRGF نتایج امیدوارکنندهای در افزایش موهای واردشده به فاز رشد و کاهش موهای فاز استراحت گزارش کردهاند؛ اما تعداد مطالعات اختصاصی PRGF در مقایسه با کل مطالعات PRP کمتر است.
بنابراین انتخاب درست باید بر اساس علت ریزش مو، زنده بودن فولیکولها، شرایط پوست سر و پروتکل واقعی مرکز درمانی انجام شود، نه صرفاً جدیدتر بودن نام یک روش.
PRP مو چیست؟
PRP مخفف عبارت Platelet-Rich Plasma و به معنای «پلاسمای غنی از پلاکت» است.
در این روش مقدار مشخصی خون از فرد گرفته میشود و داخل دستگاه سانتریفیوژ قرار میگیرد. سانتریفیوژ اجزای مختلف خون را از یکدیگر جدا میکند و بخشی از پلاسما که غلظت بیشتری از پلاکت دارد، برای تزریق آماده میشود.
پلاکتها فقط در انعقاد خون نقش ندارند؛ آنها حاوی پروتئینها و فاکتورهای رشدی هستند که در ترمیم بافت، رگسازی و فعالیت سلولی نقش دارند. زمانی که این ترکیب به پوست سر تزریق میشود، هدف آن حمایت از فولیکولهای ضعیف، بهبود محیط اطراف ریشه مو و کمک به طولانیتر شدن مرحله رشد مو است.
نکته مهم این است که تمام PRPها شبیه هم نیستند. تعداد پلاکتها، وجود یا نبود گلبول سفید، تعداد دفعات سانتریفیوژ، ماده فعالکننده، حجم تزریق و فاصله جلسات میتواند در کلینیکهای مختلف متفاوت باشد. به همین دلیل، مشاهده نتیجه خوب در یک فرد به این معنا نیست که هر نوع PRP در هر مرکزی همان نتیجه را ایجاد میکند.
PRGF مو چیست؟
PRGF مخفف Plasma Rich in Growth Factors و به معنای «پلاسمای غنی از فاکتورهای رشد» است.
در PRGF نیز خون خود فرد گرفته و پردازش میشود؛ اما تمرکز پروتکل روی انتخاب بخش مشخصی از پلاسما و آزادسازی کنترلشده فاکتورهای رشد قرار دارد. در برخی پروتکلهای PRGF، تلاش میشود گلبولهای قرمز و بخش زیادی از گلبولهای سفید وارد ماده نهایی نشوند.
وجود کمتر گلبولهای سفید ممکن است در بعضی افراد باعث واکنش التهابی، درد یا تورم موضعی کمتر شود. بااینحال، نتیجه واقعی به کیت، دستگاه، روش فعالسازی و استاندارد اجرایی مرکز بستگی دارد و صرف استفاده از عبارت PRGF تضمین نمیکند که فرآورده نهایی در همه کلینیکها کاملاً یکسان باشد.
در مطالعات انجامشده روی ریزش موی الگویی برای تقویت مو به روش PRGF، PRGF توانسته است در برخی بیماران نسبت موهای فاز رشد را افزایش دهد و شرایط فولیکولهای فعال را بهبود دهد. بااینحال، پژوهشگران همچنان بر نیاز به مطالعات بزرگتر و استانداردسازی بهتر پروتکلها تأکید دارند.
تفاوت PRGF و PRP برای مو در یک نگاه
| معیار مقایسه | PRP مو | PRGF مو |
|---|---|---|
| ماده اولیه | خون خود فرد | خون خود فرد |
| تمرکز اصلی | افزایش غلظت پلاکتها | جداسازی و فعالسازی کنترلشده فاکتورهای رشد |
| گلبول سفید | بسته به پروتکل ممکن است وجود داشته باشد | در بسیاری از پروتکلها کمتر یا حذف میشود |
| سابقه مطالعات | بیشتر | کمتر اما امیدوارکننده |
| احتمال التهاب موضعی | متغیر | در بعضی پروتکلها احتمالاً کمتر |
| استاندارد بودن | بین مراکز بسیار متفاوت است | وابستگی زیادی به کیت و پروتکل دارد |
| مناسب برای طاسی کامل | خیر | خیر |
| نیاز به چند جلسه | معمولاً بله | معمولاً بله |
| زمان نتیجهگیری | تدریجی | تدریجی |
| انتخاب نهایی | بر اساس تشخیص پزشک | بر اساس تشخیص پزشک |
تفاوت اصلی PRGF و PRP در چیست؟
مهمترین تفاوت این دو روش فقط تعداد پلاکتها نیست. در واقع، بالا بودن بیشازحد پلاکت الزاماً به معنی نتیجه بهتر نیست.
تفاوت اصلی به این برمیگردد که از کدام بخش خون استفاده شده، چه سلولهایی در ماده نهایی باقی ماندهاند، پلاکتها چگونه فعال شدهاند و فاکتورهای رشد با چه الگویی آزاد میشوند.
در بعضی از انواع PRP، گلبولهای سفید بیشتری در محلول نهایی وجود دارد. این ترکیبات میتوانند یک واکنش التهابی ایجاد کنند. چنین واکنشی همیشه منفی نیست و در بعضی کاربردهای پزشکی بخشی از فرایند ترمیم محسوب میشود، اما در پوست سر حساس ممکن است درد، قرمزی یا التهاب بیشتری ایجاد کند.
در بسیاری از پروتکلهای PRGF، ماده نهایی با گلبول سفید کمتر تهیه میشود تا فاکتورهای رشد در محیط کنترلشدهتری آزاد شوند. به همین دلیل بعضی پزشکان PRGF را برای افرادی که پوست سر حساس یا سابقه التهاب بیشتری دارند، بررسی میکنند.
کدام روش تأثیر بیشتری روی رشد مو دارد؟
در حال حاضر نمیتوان با اطمینان گفت PRGF همیشه از PRP مؤثرتر است.
PRP مطالعات بیشتری دارد و مرورهای علمی جدید از اثر احتمالی آن بر افزایش تراکم و ضخامت مو در ریزش موی آندروژنتیک حمایت میکنند. البته تفاوت زیاد میان روشهای تهیه PRP باعث شده هنوز یک پروتکل واحد و قطعی برای همه افراد وجود نداشته باشد.
PRGF نیز در مطالعات اولیه توانسته نتایج مثبتی نشان دهد. برای مثال، در برخی پژوهشها افزایش موهای فاز آناژن یا رشد و کاهش موهای فاز تلوژن یا استراحت مشاهده شده است. اما تعداد مطالعات مستقیم و باکیفیتی که PRGF و PRP را دقیقاً با یکدیگر مقایسه کنند، محدود است.
پس اگر یک مرکز بدون معاینه به شما گفت «این روش صددرصد بهتر است»، بهتر است کمی محتاط باشید. نتیجه درمان بیشتر از نام روش، به این عوامل وابسته است:
- علت اصلی ریزش مو
- مرحله و شدت ریزش
- زنده بودن فولیکولها
- سن و شرایط عمومی فرد
- بیماریهای زمینهای
- کیفیت خون و تعداد پلاکتها
- استاندارد بودن کیت و تجهیزات
- روش تزریق پزشک
- منظم بودن جلسات
- درمان همزمان علت اصلی ریزش مو
PRGF و PRP برای چه نوع ریزش مویی مناسب هستند؟
این دو روش معمولاً بیشترین شانس اثرگذاری را زمانی دارند که فولیکول مو هنوز زنده است اما ضعیف، نازک یا کوچک شده است.
ریزش موی ارثی در مراحل اولیه و متوسط
در ریزش موی آندروژنتیک، فولیکولهای مو بهتدریج کوچک میشوند و موهای ضخیم جای خود را به تارهای نازکتر میدهند. روشهای مبتنی بر پلاکت میتوانند بهعنوان درمان مکمل برای حمایت از فولیکولهای باقیمانده بررسی شوند.
اما اگر ناحیهای سالها کاملاً طاس، صاف و فاقد فولیکول فعال باشد، PRP یا PRGF نمیتواند از هیچ، فولیکول جدید بسازد. در چنین شرایطی ممکن است کاشت مو گزینه واقعبینانهتری باشد.
ریزش موی منتشر
در بعضی موارد ریزش موی منتشر که فولیکولها هنوز فعال هستند، پزشک ممکن است پس از مشخص شدن علت، درمانهای تزریقی را بهعنوان روش کمکی پیشنهاد دهد.
نکته مهم این است که اگر ریزش مو ناشی از کمبود آهن، اختلال تیروئید، کاهش وزن شدید، مصرف دارو، بیماری یا تغییرات هورمونی باشد، ابتدا باید علت اصلی درمان شود. تزریق بهتنهایی جایگزین بررسی پزشکی نیست.
تقویت مو بعد از کاشت
گاهی PRP یا PRGF بهعنوان درمان مکمل قبل یا بعد از کاشت مو استفاده میشود. هدف در این شرایط حمایت از روند ترمیم و فولیکولهای موجود است، نه جایگزین کردن عمل کاشت.
PRGF برای خانمها بهتر است یا PRP؟
جنسیت بهتنهایی تعیین نمیکند که کدام روش بهتر است.
در خانمها ابتدا باید دلایلی مانند کمبود آهن، اختلال تیروئید، سندرم تخمدان پلیکیستیک، تغییرات هورمونی، زایمان، رژیمهای سخت و مصرف بعضی داروها بررسی شود.
مطالعات مربوط به درمان ریزش موی زنان نشان میدهند فرآوردههای پلاکتی ممکن است در برخی افراد باعث بهبود تراکم مو شوند؛ اما پاسخ درمان در همه خانمها یکسان نیست و تشخیص علت ریزش اهمیت بیشتری از انتخاب بین دو نام PRP و PRGF دارد.
اگر پوست سر فرد حساس باشد یا پزشک بخواهد از فرآوردهای با گلبول سفید کمتر استفاده کند، ممکن است PRGF را ترجیح دهد. در مقابل، اگر یک پروتکل PRP استاندارد و تجربه بالینی موفقی در دسترس باشد، PRP نیز میتواند انتخاب مناسبی باشد.
برای آقایان PRGF بهتر است یا PRP؟
در آقایان شایعترین علت کمپشتی، ریزش موی آندروژنتیک یا همان ریزش موی ارثی است.
PRP و PRGF ممکن است به حفظ و تقویت فولیکولهایی کمک کنند که هنوز از بین نرفتهاند، اما معمولاً علت هورمونی ریزش موی ارثی را بهتنهایی کنترل نمیکنند. به همین دلیل ممکن است پزشک در کنار درمان تزریقی، درمانهای دارویی یا موضعی مناسب را نیز بررسی کند.
انتخاب میان PRP و PRGF در آقایان نیز باید بر اساس شدت ریزش، وضعیت پوست سر، کیفیت فولیکولها و برنامه درمانی بلندمدت انجام شود.
چند جلسه PRP یا PRGF لازم است؟
تعداد جلسات برای همه افراد یکسان نیست. بسیاری از پروتکلها با یک دوره چندجلسهای شروع میشوند و سپس بر اساس پاسخ فرد، جلسه نگهدارنده در نظر گرفته میشود.
در منابع و مطالعات PRP، معمولاً چند جلسه با فاصله چند هفته بررسی شده است. برای PRGF نیز اغلب یک دوره اولیه چندجلسهای پیشنهاد میشود. بااینحال، تعداد دقیق جلسات باید بعد از معاینه و بررسی پاسخ پوست سر تعیین شود.
اگر مرکزی قبل از دیدن پوست سر شما یک پکیج ثابت و قطعی تجویز کرد، بهتر است درباره دلیل تعداد جلسات، نوع کیت و روش ارزیابی نتیجه سؤال کنید.
نتیجه PRP و PRGF چه زمانی مشخص میشود؟
هیچکدام از این روشها نتیجه یکشبه ندارند؛ چون چرخه رشد مو آهسته است.
در هفتههای ابتدایی ممکن است بعضی افراد کاهش نسبی ریزش را احساس کنند. تغییر در ضخامت و ظاهر مو معمولاً به زمان بیشتری نیاز دارد و ارزیابی واقعی باید با عکسهای استاندارد، بررسی تراکم و مقایسه در فاصله چندماهه انجام شود.
عکسهایی که با نور، زاویه، حالت مو یا میزان خیس بودن متفاوت گرفته شدهاند، معیار قابلاعتمادی برای قضاوت درباره نتیجه نیستند.
عوارض PRGF بیشتر است یا PRP؟
از آنجا که ماده اصلی هر دو روش از خون خود فرد تهیه میشود، احتمال حساسیت به خود فرآورده پایین است. اما تزریق همچنان یک اقدام پزشکی است و بدون عارضه محسوب نمیشود.
عوارض احتمالی هر دو روش میتواند شامل موارد زیر باشد:
- درد یا سوزش هنگام تزریق
- قرمزی پوست سر
- حساسیت و درد موضعی
- تورم خفیف
- کبودی
- سردرد موقت
- عفونت در صورت رعایت نشدن اصول استریل
در بعضی پروتکلهای PRGF به دلیل وجود کمتر گلبول سفید، احتمال التهاب موضعی کمتر مطرح میشود؛ اما شدت عوارض بیشتر از هر چیز به روش آمادهسازی، مهارت تزریق و شرایط فرد بستگی دارد.
افرادی که اختلالات خونی، کاهش شدید پلاکت، عفونت فعال پوست سر یا بیماری زمینهای خاص دارند باید پیش از درمان توسط پزشک ارزیابی شوند. همچنین هیچ دارویی، بهخصوص داروهای رقیقکننده خون، نباید خودسرانه قطع شود.
هزینه PRGF بیشتر است یا PRP؟
در بسیاری از مراکز، هزینه PRGF به دلیل استفاده از کیتها و پروتکل آمادهسازی تخصصیتر، بیشتر از PRP است. بااینحال، نمیتوان فقط بر اساس قیمت تصمیم گرفت.
هنگام مقایسه هزینه این موارد را بپرسید:
- از چه کیت و دستگاهی استفاده میشود؟
- چه کسی تزریق را انجام میدهد؟
- آیا معاینه پزشکی قبل از درمان انجام میشود؟
- آیا عکس استاندارد و ارزیابی تراکم انجام میشود؟
- هزینه اعلامشده برای یک جلسه است یا کل دوره؟
- در صورت نیاز به جلسات نگهدارنده، هزینه چقدر میشود؟
- آیا مواد مصرفی جلوی مراجعهکننده باز میشوند؟
گاهی یک روش ارزان اما غیراستاندارد نهتنها نتیجهای ندارد، بلکه زمان طلایی درمان ریزش مو را هم از بین میبرد.
آیا میتوان PRGF یا PRP را با مزوتراپی ترکیب کرد؟
در بعضی برنامههای درمانی، پزشک ممکن است PRP یا PRGF را همراه با درمانهای دیگری مانند مزوتراپی، داروهای موضعی یا درمان علت زمینهای پیشنهاد دهد.
اما بیشتر بودن تعداد درمانها همیشه به معنی بهتر بودن نتیجه نیست. ترکیب روشها باید هدف مشخصی داشته باشد. برای مثال، یک روش ممکن است با هدف حمایت از فولیکول و روش دیگر برای جبران یک کمبود یا کنترل علت اصلی استفاده شود.
قبل از قبول درمان ترکیبی، بپرسید هر بخش از برنامه دقیقاً چه هدفی دارد و آیا برای شرایط شما شواهد و دلیل پزشکی مشخصی وجود دارد.
قبل از انتخاب PRGF یا PRP این سؤالها را بپرسید
برای تصمیمگیری بهتر، در جلسه مشاوره این سؤالها را مطرح کنید:
- علت ریزش موی من دقیقاً چیست؟
- آیا فولیکولهای ناحیه کمپشت هنوز فعال هستند؟
- چرا این روش را به روش دیگر ترجیح میدهید؟
- PRP یا PRGF شما دقیقاً با چه پروتکلی آماده میشود؟
- آیا ماده نهایی حاوی گلبول سفید است؟
- چند جلسه برای من پیشنهاد میشود و چرا؟
- نتیجه درمان چگونه اندازهگیری میشود؟
- آیا به آزمایش خون نیاز دارم؟
- چه درمانی باید همزمان برای علت اصلی ریزش انجام شود؟
- اگر پاسخ مناسبی نگرفتم، مرحله بعدی درمان چیست؟
یک مشاوره اصولی باید به شما کمک کند واقعبینانه تصمیم بگیرید؛ نه اینکه با وعدههایی مثل «رویش تضمینی» یا «درمان قطعی طاسی» تحت فشار قرار بگیرید.
سؤالات متداول
آیا PRGF همان PRP است؟
خیر. هر دو از خون خود فرد تهیه میشوند، اما فرآیند آمادهسازی، ترکیب ماده نهایی و نحوه فعالسازی آنها میتواند متفاوت باشد.
آیا PRGF باعث رویش موی جدید میشود؟
PRGF ممکن است به تقویت فولیکولهای زنده و ضعیف کمک کند، اما در ناحیهای که فولیکول کاملاً از بین رفته است نمیتواند فولیکول جدید بسازد.
کدام روش درد کمتری دارد؟
میزان درد به تکنیک تزریق، حساسیت فرد و ترکیب ماده نهایی بستگی دارد. در بعضی پروتکلهای PRGF به دلیل گلبول سفید کمتر، التهاب موضعی کمتری گزارش میشود.
آیا نتیجه PRGF دائمی است؟
خیر. ریزش مو، بهخصوص ریزش ارثی، یک فرایند ادامهدار است. ممکن است برای حفظ نتیجه به درمان علت زمینهای و جلسات نگهدارنده نیاز باشد.
آیا میتوان PRGF را جایگزین کاشت مو کرد؟
در طاسی پیشرفته و نواحی فاقد فولیکول فعال، PRGF جایگزین کاشت مو نیست. این روش بیشتر برای تقویت فولیکولهای باقیمانده کاربرد دارد.
آیا PRP یا PRGF درمان قطعی ریزش مو هستند؟
خیر. هیچکدام درمان قطعی همه انواع ریزش مو نیستند. میزان موفقیت به علت ریزش، شدت آن، شرایط فرد و کیفیت اجرای درمان بستگی دارد.
